Alice và cuộc phiêu lưu với những con chữ

Tôi biết mình không phải Alice ở xứ sở thần tiên, nhưng tôi có những câu chuyện riêng trong trí tưởng tượng của mình. Hồi bé chưa biết đọc, câu chuyện của tôi thường có sự xuất hiện của những con chữ như những người bạn lạ lùng sẵn sàng đưa tôi vào cuộc phiêu lưu kì thú. Những con chữ vừa gần gũi vừa mới mẻ ấy đã nuôi nấng tuổi thơ tôi, trở thành kỉ niệm thân thương nhất về bố mà tôi có khi còn là một đứa trẻ chưa biết đọc.

Tôi thích đọc sách và có thói quen sưu tầm những cuốn sách. Mẹ nói đó là đức tính lớn nhất mà tôi được thừa hưởng từ bố. Mỗi lần nghe mẹ nói câu này khi đang nấu bữa tối, tôi lại nhìn về phía bức hình của bố thời gia đình còn hạnh phúc.

Thưở bé, trước giờ cơm tối, tôi hay tựa đầu vào vai bố khi ông đang đọc sách, bắt ông đọc to lên cho mình cùng nghe dù chẳng hiểu lắm. Tôi thích giọng đọc không hẳn trầm ấm nhưng rất mượt mà của ông. Chỉ cần nghe chất giọng ấy, không cần hiểu nội dung cuốn sách tôi cũng có thể tự vẽ nên trong đầu mình câu chuyện thú vị với những con chữ, tự mình đi vào cuộc phiêu lưu tự tưởng tượng. Đôi khi tôi quên mất cả thời gian, ngủ thiếp đi trên vai bố cho đến khi bị đánh thức bởi hương thơm từ những món ăn đặc trưng của mẹ. Mẹ tôi là một đầu bếp giỏi luôn biết cách làm mọi người bất ngờ trên bàn ăn. Bà thường mỉm cười khi thấy tôi vừa dụi mắt vừa và cơm, rồi khẽ khàng đưa ánh mắt về phía bố như muốn trao đổi điều kín đáo nào đó.

Tôi lớn lên không phải bởi những câu chuyện cổ tích, mà từ những cuốn sách mà bố hay đọc. Bố tôi thường bảo sách không phải là một công cụ của con người. Hãy xem nó là bạn, và nó sẽ dạy cho ta nhiều điều. Khi nghe câu nói này lần đầu tiên, tôi không hiểu lắm – nó có nhiều ý nghĩa mà đầu óc non nớt một của một cô bé không tài nào phân tích nổi – thế nhưng tôi vẫn ghi nhớ từng chữ từng lời, để rồi bây giờ mỗi lần trải nghiệm một cuốn sách hay, lời bố dạy lại như vang lên trong đầu.

Khi tôi lên cấp hai, mẹ nhờ chú Ba là họ hàng xa làm nghề mộc đóng cho tôi một cái tủ sách vừa vừa, có cửa kính bên ngoài để chắn bụi. Tủ sách kiểu cổ được bài trí đơn giản có vân đỏ đặc trưng của gỗ hương. Tôi kê cái tủ sách xinh xắn ấy sát bức tường bên hông cửa sổ, để mỗi khi trời về chiều, nắng lại chiếu vào làm sáng bừng những gáy sách. Tôi thường đọc từng tựa đề một, mường tượng ra những khung cảnh thân quen trong cuốn sách ấy. Mẹ nói tôi là người hoài cổ, thích gợi nhớ và nhìn ngắm quá khứ qua đôi mắt thơ thẩn của mình. Bà dùng từ “thơ thẩn”, vì đôi mắt ấy chẳng vui cũng chẳng buồn. Đôi khi ta nhớ lại, để biết rằng ta từng sống trong những khoảnh khắc như thế. Mẹ nói đúng, nhưng chỉ một phần. Bà không biết rằng mỗi khi nghĩ về bố, tôi thường ngồi ở góc tường đối diện nhìn thẳng vào giá sách, lén lút lau những giọt nước mắt nhớ nhung.

Tôi thương mẹ, nhưng lại chẳng bao giờ khóc vì bà. Chỉ có bố, người đã bỏ mẹ con tôi, lại khiến tôi tốn nước mắt nhiều nhất. Có lẽ vì là con gái, tình cảm cha con luôn có cái gì đó đặc biệt hơn tình mẹ con trong tôi. Cũng có lẽ là do bố khiến tôi cảm thấy bị tổn thương, nên những giọt nước mắt buồn cứ vô tình rơi.

Ngày đầu tiên xếp sách vào tủ, sách của tôi chỉ vừa đủ một ngăn, và hầu hết đều là sách của bố mua cho tôi. Nhìn những ngăn chưa lấp còn lại khiến tôi cảm thấy lòng mình trống trải vì đã mất một trong những người quan trọng nhất trong đời. Tôi bắt đầu sưu tầm sách từ đó, không đơn thuần chỉ là một thói quen mà là như một liều thuốc để lấp đầy những khoảng trống trong tim mình. Đôi khi đặt những cuốn sách mới mua lên kệ, tôi bật khóc.

Bố có gia đình mới nhưng hai người không có con, vì thế tôi vẫn là sự quan tâm lớn nhất của ông. Nhiều khi tôi về nhà, thấy gói quà là những cuốn sách hay mới phát hành dành cho mình để ngay ngắn trên bàn uống nước. Tôi nghĩ mẹ đã nói với bố về sở thích giống nhau của chúng tôi, nhưng những món quà của ông chỉ làm cho tôi thêm tổn thương. Tôi muốn gia đình trở về như ngày xưa, chứ không phải là những món quà bù đắp vô nghĩa. Cứ đều đặn hàng tháng bố gửi quà đến, và cứ đều đặn như thế, món quà được gửi trả lại. Tôi muốn tự mình làm đầy giá sách, tự mình chữa lành vết thương chứ không phải dựa dẫm vào bố, khi ông chính là người gây ra vết thương ấy. Câu chuyện với những con chữ của tôi vẫn xuất hiện, khi thì trong một ý nghĩ bất chợt, khi thì trong giấc mơ, nhưng không còn hình ảnh của bố trong đó nữa.

Tôi càng lớn, tủ sách càng đầy. Đến nỗi tôi phải chọn lọc những cuốn sách nào hay nhất để vào tủ, số còn lại được cất vào thùng giấy. Duy chỉ có ngăn sách đầu tiên – hầu hết là những cuốn sách chỉ còn phù hợp với trẻ con – là còn nguyên, vì tôi muốn giữ lại những kỉ niệm về bố khi ông còn là một thành viên của gia đình.

Mẹ và tôi biết về bệnh tình của bố vào một ngày đầu đông khi tôi đang học năm cuối của cấp ba. Bố không muốn nói ra điều này, nếu không vì thời gian của ông sắp hết. Tôi có đến thăm bố vài lần, nói chuyện với ông, và câu chuyện lúc nào cũng kết thúc trong nước mắt. Không hẳn là tôi đã bỏ qua chuyện trước kia của bố, nhưng đến lúc này, tôi nghĩ mình cần phải gác mọi thứ qua một bên, để ông được thanh thản trong những ngày cuối cùng này.

Một lần tôi đến thăm khi ông đã chuyển từ bệnh viện về nhà, bố chỉ vào giá sách cạnh giường, nói rằng ông muốn tôi mang những cuốn sách này về đọc. Ông biết ông không làm tròn trọng trách của một người bố với tôi, nhưng ông vẫn muốn tôi biết ông yêu tôi nhiều như thế nào. Bố muốn những ngày không có ông, tôi hãy đọc sách cho khuây khoả. Tôi nghe ông nói mà cổ họng nghẹn lại, câu xin lỗi chưa kịp thốt lên.

Đó cũng là lần cuối cùng tôi gặp bố. Sau đám tang, tôi trở về nhà, thu dọn tủ sách mà ông để lại. Tất cả đều là món quà mà tôi vẫn đều đặn trả lại cho ông. Sờ những bìa sách mới cứng, còn thơm mùi giấy in chưa từng được mở, tôi chợt nghĩ đến ông đã buồn thế nào khi tôi cố chối bỏ những món quà như chối bỏ tình cảm bù đắp mà ông dành cho tôi. Tôi mang tất cả chỗ sách ấy về nhà, lấp đầy tủ sách cùng với những cuốn ông tặng từ thời xưa. Tối hôm ấy, tôi lật giở cuốn sách đầu tiên, và khóc oà khi đọc được những lời bố dành cho tôi được ghi cẩn thận ở trang đầu tiên. Bần thần, tôi lật những cuốn sách còn lại. Cuốn nào cũng có nét chữ của bố, khi thì là lời hỏi thăm, lúc là lời động viên trước kì thì quan trọng… duy chỉ có cuốn sách gần đây nhất, bố chỉ ghi vỏn vẹn ba chữ “Bố xin lỗi…”, như thể đó là lời mà ông muốn tôi nhớ nhất khi không còn ông ở bên.

Tôi lặng đi, đôi mắt vô thần nhìn những tia nắng chiếu qua khung cửa sổ, sáng lấp lánh trên những gáy sách. Hoá ra tôi là kẻ vô tình đến như vậy. Tôi nghĩ đến bản thân mình nhiều đến mức không hiểu được nỗi khổ tâm riêng của ông. Bố và mẹ không hợp nhau mới phải chia tay. Nếu tôi hiểu và thông cảm, chuyện này sẽ trở nên dễ dàng hơn cho cả hai rất nhiều. Nhưng tôi cứ cho rằng bố vì tình yêu mới mà bỏ rơi mẹ con tôi, để rồi trở nên xa lánh, lạnh lùng với ông, khiến cho ông đến lúc ra đi vẫn không cảm thấy khuây khoả. Vô tình tôi đã làm đau lòng bố, và làm tổn thương chính mình.

Mẹ xuất hiện nơi cửa phòng từ khi nào, đang cố che giấu những giọt nước từ khoé mắt đỏ hoe. Tôi chạy lại, ôm chặt lấy mẹ, cố tưởng tượng ra mỗi lần cả nhà ôm nhau: mẹ sẽ vòng tay bao bọc lấy tôi, còn bố sẽ dang rộng cánh tay rắn chắc ôm lấy cả hai vào lòng. Tôi thì thầm câu xin lỗi, dù không biết bố có nghe thấy hay không. Nhắm mắt, tôi tưởng tượng ra bố đang dần bay lên trời, rời xa tôi và hiên nhà nơi tôi thường tựa đầu vào ông mỗi chiều về. Những con chữ đưa ông đi đến một miền đất mới, không còn niềm vui, nỗi buồn, chỉ có sự hối hận muộn màng của người ở lại. Tôi thấy ông mỉm cười với tôi khi đến tầng mây, gửi trả lại cho tôi những con chữ thân thuộc.

**  ***  **

Thời gian trôi qua không nhanh cũng chẳng chậm nhưng đủ cho ta nhớ thương day dứt quá khứ khi nhìn lại. Tôi giờ là một cô gái trưởng thành có thể đứng vững trên đôi chân của mình, nhưng đâu đó trong những góc lặng của cuộc đời, tôi vẫn cảm thấy thiếu vắng bờ vai của bố cho tôi dựa vào mỗi khi mệt mỏi. Những lúc ấy tôi lại trở về nhà, ăn những món quen thuộc mẹ nấu rồi về phòng, ngồi một góc ngắm những gáy sách sáng bừng dưới nắng chiều. Tôi ngả đầu sang một bên như thể đang ngả đầu lên vai bố, tưởng tượng ra giọng nói quen thuộc của ông để tự mình bước vào cuộc phiêu lưu với những con chữ như thời còn thơ bé.

By Cherry Cold